این مقاله به داستانهای 5 موزاییک معروف پمپئی میپردازد و به خوانندگان میگوید کجا آنها را پیدا کنند.
مجله اینترنتی باستان شناس : تقریباً 2000 سال زیر خاکستر پنهان شده بودند، موزاییک هایی که زمانی خانه های ثروتمند و ساختمان های عمومی پمپئی را زینت می دادند، اکنون برای بازدیدکنندگان سایت و موزه های سراسر جهان قابل مشاهده هستند. قبل از این، آنها توسط هنرمندان و صنعتگران بسیار ماهر برای لذت بردن از مشتریان ثروتمند و عموم در ساختمان های خصوصی و عمومی ساخته شده بودند. موزاییکهای پمپئی باستانی با داستانهای اساطیری، افسانهها و تصاویر نمادین ، دریچهای روشن به زندگی جمعیتی باستانی ارائه میدهد که دو هزار سال پیش زندگی میکردند.
موزاییک اسکندر

درست در شمال میدان عمومی در پمپئی، بعد از معبد فورتونا آگوستا و در امتداد ویکولو دل فاونو، بازدیدکنندگان یکی از محبوبترین خانههای شهر را خواهند دید. خانه فائون که نام خود را از مجسمه برنزی یک موجود افسانه ای به همین نام گرفته است. این خانه بزرگ که در قرن دوم قبل از میلاد ساخته شد، در زمان خود نمادی از ثروت و تجمل بود. این ملک دارای موزاییک های زیبا در کف اتاق های مختلف بود. با این حال، معروفترین موزاییک را میتوان در تبلینوم، درست فراتر از دهلیز یافت.
این موزاییک با ابعاد 272 × 513 سانتی متر (8 فوت 11 در × 16 فوت 8 اینچ) کل کف اتاق را تزئین کرده است. این موزاییک که در دهه 1830 توسط حفاری های مؤسسه باستان شناسی آلمان کشف شد، در ابتدا تصور می شد که صحنه ای از ایلیاد را به تصویر می کشد. با این حال، تحقیقات بیشتر نشان می دهد که این موزاییک در واقع نبرد ایسوس در سال 333 قبل از میلاد را به تصویر می کشد، درگیری تاریخی بین اسکندر مقدونی و داریوش سوم، آخرین پادشاه هخامنشی پادشاهان ایران. این رویداد مهم درست 150 سال قبل از ساخت خانه ای که در آن موزاییک پیدا شد، رخ داد و قدمت ایجاد آن در حدود 120 تا 100 قبل از میلاد است.
این موزاییک تقریباً از 1.5 میلیون پاره چین تشکیل شده است که مکعبهای کوچکی از شیشه و سنگ هستند. گمان میرود که این موزاییک احتمالاً کپی نقاشی قرن چهارم فیلوکسنوس از ارتریا باشد که پلینی بزرگ در آثارش به او اشاره میکند. در این نقاشی، اسکندر سوار بر اسب در سراسر میدان نبرد به سمت داریوش حرکت می کند و نیزه خود را به سوی سرباز پارسی در حال حمله می زند که از درد عقب می نشیند. در طرف دیگر میدان نبرد، یک سرباز ایرانی دیده می شود که ناامیدانه اسب خود را در میان قتل عام می چرخاند، در حالی که رهبرش با ارابه ای به اسکندر حمله می کند. صحنه نبرد بسیار دقیق و خاطره انگیز است و آن را به یک نقطه کانونی جذاب برای هر بازدید کننده ای از اقامتگاه باشکوه تبدیل می کند.
ممنتو موری : “به خاطر داشته باش روزی خواهی مرد”

در دو ملک در پمپئی، دو موزاییک تا به امروز پیدا شده است، که به نظر می رسد پایان غم انگیز افرادی را که زمانی سفارش داده و در خانه های خود از آنها لذت می بردند، پیش بینی می کند. Memento Mori به معنی “به یاد داشته باشید باید بمیرید” یک شکل محبوب نمادگرایی بود که در هنر رومی استفاده می شد. این یادآوری بود که در لحظه زندگی کنید و از زمان حال لذت ببرید، زیرا فردا به هیچ کس وعده داده نشده بود. برای مثال، در سال 2016، حفاریها یک موزاییک اسکلت خوابیده را کشف کردند که با غذا و شراب احاطه شده بود با عنوان «از زندگی خود لذت ببرید». در جای دیگر، در ویلایی در Boscoreale (نزدیک به پمپئی)، موزاییکی از اسکلت های رقصنده کشف شد.
اولی، اسکلت سیاه و سفیدی را به تصویر میکشد که در هر دست کوزهای شراب دارد، در خانه فاون (همان محل موزاییک اسکندر) یافت شد، در حالی که دیگری، تصویری پیچیده و رنگارنگ از یک جمجمه انسان آویزان است. از چرخ ثروت، در خانه وستال ها (VI.1.7)، ساختمان بزرگ و ثروتمند دیگری یافت شد. همانطور که از این نمونه ها پیداست، پیوند بین ناهار خوری و مرگ در دنیای روم قوی بود. Wheel of Fortune Memento Mori در واقع در بالای میز ناهار خوری در باغ تریکلینیوم کشف شد و می توانست یادآوری تلخ برای مهمانان شام باشد.
Memento Mori به موزاییک محدود نمی شد. Larva convivalis ، اسکلت های برنزی مینیاتوری، اغلب به عنوان هدیه سر میز شام داده می شد. حضور آنها میهمانان را ترغیب می کرد که شادی های گذرا را بچشند و نزدیکی همیشگی مرگ را تصدیق کنند. این اسکلتهای کوچک که با اندامهای مفصلی ساخته شدهاند، میتوانند از طریق رقصی پر جنب و جوش در جشنها شرکت کنند.
موزاییک های ورودی در پمپئی

اگرچه از موزاییک ها عمدتاً برای تزئین استفاده می شود، اما می توان از موزاییک ها به عنوان هشدار نیز استفاده کرد. در گذرگاه ورودی خانه شاعر تراژیک (VI.8.5) در پمپئی، درست آن سوی درب ورودی، یک موزاییک ویژه توسط بیل مکانیکی پیدا شد . با کاشیهای سیاه و سفید نقش بسته، تصویر بزرگی از یک سگ سیاه در زیر خاکستر کشف شد. این سگ گوش های نوک تیز، لکه های سفید، دمی بلند داشت و توسط قلاده قرمزش به زنجیری بسته شده بود. زیر پای او هشدار مواظب سگ باش” نوشته شده بود.
دو موزاییک بسیار مشابه دیگر در جای دیگری از شهر پیدا شده است که هر کدام سگ سیاهی را با گوش های نوک تیز به زنجیری که به قلاده قرمزش وصل شده است، نشان می دهد. به طرز غم انگیزی، بقایای سگی که قلاده و زنجیر بر سر دارد نیز در پمپئی کشف شده است که گوشها و جثه سگ با موزاییکها مطابقت دارد.
چند دلیل وجود دارد که باور کنیم این نوع عمل به پمپئی محدود نمی شود. در اثر طنز نویسنده رومی پترونیوس، با عنوان ساتیریکون ، قهرمان داستان هنگام ورود به خانه ای که برای صرف شام از آن بازدید می کرد، تابلویی را مشاهده کرد که روی آن نوشته شده بود “مواظب سگ باش”. نوع سگ احتمالاً به طور عمومی برای نگهبانی از ورودی ها استفاده می شد، با توضیحاتی که توسط نویسندگان باستانی برای سگ های کارگر و نگهبان ارائه شده بود.
اما اخطارها تنها نوع اطلاعیه ای نبودند که در ورودی های پمپئو یافت می شد. در ورودی خانه ای در منطقه هفتم، روی یک موزاییک نوشته شده است ” Salve Lucru ” که به معنای “خوش آمدید، به دست آورید!” به زبان ساده، صاحب این خانه که احتمالاً یک تاجر است، هنگام ورود مهمانانش به خانه اش آرزوی خوشبختی می کند. شاید تعجب آور باشد که تا به امروز تنها بیست و نه نمونه از موزاییک های لوله ای در پمپئی کشف شده است، اگرچه گاهی اوقات گرافیتی در محل نقاشی های دیواری و موزاییک ها یافت می شد. تحقیقات در مورد همه اینها نشان داده است که آنها نه تنها به عنوان یک سلام یا هشدار، بلکه به عنوان یک وسیله خرافی برای محافظت از خانواده استفاده می شوند.
موزاییک غذا

یکی دیگر از موضوعات رایج موزاییک های پمپئی، غذا بود . نمونه بسیار زیبایی در اتاق ناهار خوری سرپوشیده (تریکلینیوم) خانه ای در VIII.2.16 یافت شد که اکنون در موزه ملی باستان شناسی ناپل نگهداری می شود، که سطح مهارت مورد نیاز برای خلق چنین شاهکارهایی را نشان می دهد. ابعاد 88 در 88 سانتیمتر (34.6 اینچ در 34.6 اینچ)، این موزاییک استادانه از حیات دریایی منظرهای قابل مشاهده است، اما نباید آن را با موزاییکی بسیار مشابه موجود در خانه فاون اشتباه گرفت.
در مرکز، یک اختاپوس با چشمان درشت با یک خرچنگ مبارزه می کند. در اطراف، 21 نوع موجود دریایی و پرنده را می توان مشاهده کرد، از جمله انواع مختلف ماهی، مارماهی و حتی یک پرنده کوچک شاه ماهی. در جای دیگر، یک موزاییک نسبتاً ساده، شغل صاحب ملک را در رابطه با غذا نشان می دهد. در خانه Aulus Umbricius Scaurus (VII.16.15)، یک پانل موزاییکی روی کف خانه، ظرفی از سس ماهی محبوب رومی، معروف به گاروم را نشان میداد که GF SCOM[bri] SCAURI EX OFFI[ci]NA نوشته شده بود.این به عنوان “گل گاروم ماهی خال مخالی Scaurus از کارخانه Scaurus” ترجمه می شود. Scaurus تولید کننده پیشرو سس ماهی در پمپئی بود و بطری هایی مانند نمونه موجود در موزاییک (معروف به urcei ) در سرتاسر دریای مدیترانه کشف شده است.
در جاهای دیگر پمپئی، موزاییکهایی که دیوار خانهها را تزئین میکردند، توسط مورخان برای درک انواع غذاهایی که میخوردند استفاده میشدند. از یک خانه، یک موزاییک مربعی با جزئیات دقیق، ماهیها و اردکهای بزرگ را به تصویر میکشد که بهبند کشیده شده و آماده پختن هستند. با این حال، همه غذاها به صورت آماده برای خوردن به تصویر کشیده نشدند. موزاییکها و نقاشیهای دیواری حیوانات نیز معمولاً در اتاقهای غذاخوری و آشپزخانه یا اتاقهایی که از مهمانان پذیرایی میشد یافت میشد. یکی از این نمونهها، موزاییکی است که گربهای را در حال گرفتن مرغ در دهانش نشان میدهد، در حالی که در زیر، یک اردک و یک اردک ماده منتظر سرنوشت خود روی میز آشپزخانه هستند.
اساطیر و تئاتر در موزاییک

موضوع افسانه ها نیز یکی دیگر از موضوعات رایج موزاییک های پمپئی باستان است. صاحب خانه شاعر تراژیک این موضوع را بیش از حد به کار برد. در سال 1824 توسط حفاریها کشف شد، آنچه که این خانه فاقد اندازه بود، آن را در دکوراسیون جبران کرد. همچنین محل یکی از موزاییک های غار کانم، این خانه در ابتدا شامل بیست تابلوی نقاشی شده و موزاییک شده بود، که شش تای آن ها امروزه در موزه ملی باستان شناسی ناپل قابل مشاهده است.
تزیین کف تابلویوم موزاییکی دقیق بود که بازیگران چورگوس را در شلوغی پشت صحنه به تصویر میکشید، با یکی از لباسها، دیگری در حال نواختن فلوت، و شخصیتهای اضافی جعبهای از ماسکها را احاطه کرده بودند که برای اجرای آینده طراحی شده بودند. در جای دیگر شهر، حفاریکنندگان اخیراً یک موزاییک چشمگیر را در به اصطلاح خانه جبار کشف کردند (IV.2.15-16). در اینجا موزاییکی به نام «موزاییک شکارچی» که قدمت آن به اواخر قرن دوم تا اوایل قرن اول قبل از میلاد باز میگردد، کشف شد. این موزاییک یک نر بالدار را نشان میدهد که از یک عقرب بیرون میآید و در زیر آن یک مار مارپیچ حلقهدار قرار دارد. در بالا، یک شکل بالدار فرشته با یک دست به آسمان اشاره می کند و مشعل را در دست گرفته و سر اولین شکل را به آتش می کشد. سومین شکل بالدار در بالا، یک تاج لور به شکل زیر ارائه می کند. این صحنه نمایانگر اسطوره شکارچی است و به موزاییک دیگری در خانه مرتبط شده است که مضامین مشابهی را نشان می دهد.
به تصویر کشیدن اسطوره ها، افسانه ها، هنرها و مضامین نمایشی در موزاییک ها به منظور تاثیر مثبت ایزدان بر خانه ها و حمایت آنها از صاحبان آن بوده است. ایجاد یک موزاییک یک تلاش پرهزینه بود، هم از نظر زمانی و هم از نظر مالی، و به سطح بالایی از مهارت نیاز داشت. و تا حدی به این مهارت برمی گردد که ما هنوز می توانیم همان صحنه هایی را که مردم پمپئی داشتند ببینیم.

















ارسال دیدگاه