کاوش در گنجینه محتوا

چه چیزی درباره ایران باستان می‌خواهید بدانید؟

میان مقاله‌ها، خبرها، ویدیوها و پرونده‌های تاریخی جستجو کنید.

پیشنهادهای جستجو:

۸ سلاح مرگباری که در دنیای باستان اختراع شد

تبلیغ
8 سلاح مرگباری که در دنیای باستان اختراع شد
در طول تاریخ، جنگ به عنوان یک نیروی محرکه برای پیشرفت فناوری عمل کرده است. در دوران باستان، ابزارهای جنگی ساده و در عین حال بسیار مؤثر بودند، از جمله خنجر، شمشیر ، نیزه و کمان برای نبرد تن به تن و همچنین ابزار محاصره قدرتمند مانند منجنیق،و برج های محاصره برای شکستن استحکامات دشمن.

در طول تاریخ، جنگ به عنوان یک نیروی محرکه برای پیشرفت فناوری عمل کرده است. در دوران باستان، ابزارهای جنگی ساده و در عین حال بسیار مؤثر بودند، از جمله خنجر، شمشیر ، نیزه و کمان برای نبرد تن به تن و همچنین ابزار محاصره قدرتمند مانند منجنیق،و برج های محاصره برای شکستن استحکامات دشمن.

مجله اینترنتی باستان شناس : علاوه بر این سلاح‌های متعارف، مهندسان باستانی اغلب طرح‌های بدیع و غیرمتعارفی را ابداع می‌کردند. این سلاح‌ها که توسط برخی از بزرگ‌ترین ذهن‌های تاریخ ساخته شده‌اند، نقشی اساسی در شکل‌دهی به نتیجه نبردها داشتند. از کشتی های جنگی عظیم گرفته تا آتش افکن های مرگبار و و پرتابگر ها، این سلاح ها از نظر اندازه و شکل متفاوت بودند.

آتش یونانی

کشتی بیزانسی در اواخر سده یازدهم میلادی در مواجهه با دشمن آتش یونانی را بکار می‌برد.

آتش به اصطلاح یونانی، سلاح آتش زا افسانه ای امپراتوری بیزانس ، در قرن هفتم توسعه یافت و با تأثیر ویرانگری در جنگ های دریایی استفاده شد. آتش یونانی اغلب با ناپالم مدرن مقایسه می شود.

ناپالم ماده‌ای آتش‌زا و نوعی بمب محتوی نوعی ترکیب مایع، ترجیحاً بنزین است با اکتان ۸۰ و یکی از پودرهای ام ۱ یا ام ۲ یا ام ۹ (ترجیحا ام ۲)، که پس از پرتاب و برخورد به هدف، مادهٔ ژلاتینی تولید کند و با شعله و حرارت زیاد بسوزد. البته اسم اصلی این پرتابه جنگی موشک ناپالِم است.

مشهور است که آتش یونانی توسط کالینیکوس، یک پناهنده یهودی یونانی زبان از سوریه اختراع شد و اولین بار در طول محاصره اعراب قسطنطنیه در حدود سال 672 پس از میلاد به کار گرفته شد. این “آتش مایع” با استفاده از سیفون – نسخه اولیه شعله افکن ها – بر روی کشتی های دشمن پرتاب شد که در هنگام تماس شعله ور شد و خاموش کردن آن تقریبا غیرممکن بود. خاموش کردن آن بسیار دشوار بود، این سلاح یک مزیت منحصر به فرد داشت – می توانست روی آب بسوزد. در واقع، در تماس با آب شدیدتر مشتعل می‌شد و به هر سطحی که لمس می‌کرد می‌چسبید و آن را به سلاحی ارزشمند برای نیروی دریایی بیزانس تبدیل می‌کرد.

ترکیب دقیق این ماده تا به امروز همچنان یک راز باقی مانده است. اعتقاد بر این است که آتش یونانی مخلوط پیچیده ای از نفت، گوگرد، رزین درختان کاج یا سرو، آهک و قیر بود. این فرمول یک راز دولتی بسیار طبقه بندی شده بود که فقط افراد معدودی در دربار بیزانس از جمله خود امپراتور می دانستند. علی‌رغم تلاش‌های متعدد قدرت‌های رقیب برای بازتولید آن، مواد و تکنیک‌های دقیق ساخت هرگز با موفقیت تکرار نشدند، و به نیروی دریایی بیزانس اجازه داد تا سلطه خود را برای قرن‌ها حفظ کند.

پنجه ارشمیدس

یکی از مشهورترین ابداعات باستانی پنجه ارشمیدس بود که توسط ریاضیدان، مهندس، ستاره شناس و مخترع برجسته ارشمیدس سیراکوز (حدود 287 قبل از میلاد – حدود 212 قبل از میلاد) ایجاد شد. این ماشین مهیب، یک بازوی مکانیکی بزرگ با یک قلاب (که به آن «دست آهنی» نیز گفته می‌شود)، به طور استراتژیک بر روی دیوارهای سیراکوز قرار گرفت تا در برابر تهاجمات دریایی محافظت شود. اپراتورهای ماهر پنجه را از دیواره ها روی کشتی دشمن پایین می آوردند، آن را به دام می انداختند و سپس بارها آن را بلند می کردند و رها می کردند تا زمانی که واژگون شود. این مکانیسم دفاعی نوآورانه نبوغ ارشمیدس را به نمایش گذاشت و نمونه ای جذاب از مهارت مهندسی باستان است.

به گفته پلوتارک، این ماشین های مرگبار نقش مهمی در جنگ دوم پونیک در سال های 213 تا 212 قبل از میلاد داشتند. هنگامی که رومی ها سیراکوز را محاصره کردند، مدافعان از منجنیق های عظیم استفاده کردند. در پاسخ، رومی ها کشتی های خود را به هم چسباندند و آنها را با نردبان های بلندی برای بالا رفتن از دیوارهای دریا مجهز کردند. این لحظه ای بود که سیراکوزی ها پیش بینی کرده بودند، «پنجه» را برای تصرف و واژگونی کشتی های مهاجم به کار گرفتند و حمله رومیان را در هم شکستند.

اشعه حرارتی ارشمیدس

نقاشی دیواری از گالری اوفیزی، Stanzino delle Matematiche، در فلورانس، ایتالیا، که آینه «اشعه حرارتی» ارشمیدس را نشان می‌دهد که برای سوزاندن کشتی‌های جنگی رومی استفاده می‌شود. منبع: Wikimedia Commons


یکی دیگر از مکانیسم های دفاعی که توسط مدافعان سیراکوز به کار گرفته شد، «اشعه حرارتی» ارشمیدس بود. ظاهراً این دستگاه نور خورشید را با استفاده از مجموعه‌ای از آینه‌ها (سپرهای صیقلی یا صفحات مسی) متمرکز می‌کرد و گرمای شدیدی را برای مشتعل کردن کشتی‌های جنگی رومی ایجاد می‌کرد . با این حال، باید توجه داشت که در هیچ یک از گزارش های معاصر محاصره سیراکوز به چنین سلاحی اشاره نشده است. منبع اصلی ما در مورد این دستگاه Anthemius of Tralles است که قرن ها پس از این رویداد نوشت. کشتی‌های رومی واقعاً در طول محاصره می‌سوختند، اما فقط از گلوله‌های آتش‌زا که روی عرشه‌شان پرتاب می‌شد.

محققان MIT آزمایش‌هایی را برای کشف کاربردی بودن «اشعه حرارتی» انجام دادند و توانستند یک کشتی ساختگی را تحت شرایط خاص مشتعل کنند. این آزمایش‌ها نتایج متفاوتی به همراه داشت، که نشان می‌دهد حتی اگر چنین وسیله‌ای وجود داشت، کارایی آن در نبرد واقعی مشکوک بود.

توپ بخار

طراحی مفهومی توپ بخار باستانی. منبع: دانشگاه MIT، کمبریج

یکی دیگر از سلاح‌های جذاب منسوب به ارشمیدس، وسیله‌ای بود که با نیروی بخار به نام Architonnerre شناخته می‌شد که قادر به شلیک سریع پرتابه‌ها بود. این “توپ بخار” با گرم کردن یک لوله فلزی بزرگ تا زمانی که به اندازه کافی داغ شود، عمل می کرد، سپس مقدار کمی آب را به پشت پرتابه داخل لوله تزریق می شد. آب به سرعت به بخار تبدیل می شد و پرتابه را با نیروی زیادی به حرکت در می آورد. با این حال، وجود این سلاح ابتکاری بسیار مورد بحث است. 

با الهام از ارشمیدس، مخترع مشهور رنسانس، لئوناردو داوینچی ، نسخه‌ای از توپ بخار خود به نام Architronito را ترسیم کرد. همچنین تلاش‌های مدرنی برای کشف کاربردی بودن یک “توپ بخار” با درجات مختلف موفقیت صورت گرفته است. به دلیل گرمای شدید، مخلوط احتمالاً به محض شلیک منفجر می شد و هرگز به هدف مورد نظر خود نمی رسید.

کشتی های جنگی دوران هلنیستی

بازسازی دیجیتالی یک تساراکونترس غول پیکر، در مقایسه با ناو هواپیمابر مدرن. منبع: blog.kakaocdn.net

جنگ دریایی هلنیستی با شعار “بزرگتر بهتر است” مشخص می شد. کشتی های عظیم دوران هلنیستی که به «پالیرمیز» معروف بودند، واقعاً شاهکارهای قابل توجه مهندسی دریایی باستان بودند. گفته می‌شود که معروف‌ترین این کشتی‌ها، تساراکونترس عظیم الجثه، طولی حیرت‌آور برابر 128 متر داشت و می‌توانست بیش از 4000 پاروزن را در خود جای دهد. در حالی که این اعداد ممکن است تا حدودی اغراق آمیز باشد، نمی توان انکار کرد که این کشتی ها بسیار بزرگتر از کشتی های دوران قبل بودند که معمولاً حدود 200 پاروزن را در خود جای می دادند. مانند منجنیق های بزرگ و بالیستاها، نشان دهنده پیشرفت قابل توجهی در استراتژی های رزم دریایی است. این تغییر منجر به توسعه کشتی‌های بزرگ‌تر با قابلیت حمل قدرت آتش بیشتر شد که در دوره هلنیستی به استاندارد جنگ دریایی تبدیل شد.

کشتی های غول پیکر تا پایان قرن اول قبل از میلاد بر دریای مدیترانه تسلط داشتند. در واقع، نبرد اکتیوم در سال 31 قبل از میلاد، شاهد آخرین استقرار کشتی های جنگی بزرگ بود. همچنین پایان دوره هلنیستی را نشان می دهد. پس از پیروزی اکتاویان، نیروی دریایی روم تنها قدرت دریای مدیترانه شد و کشتی‌های بزرگ به نمادهای بازدارندگی و قدرت تبدیل شدند که توسط ثروتمندان و افراد با نفوذ استفاده می‌شد، مانند لنج‌های بزرگ امپراتور کالیگولا در دریاچه نِمی.

چو-کو-نو: کمان زنبورکی چین باستان

بازسازی چو-کو-نو باستانی که به عنوان کمان زنبورکی تکرار شونده چینی شناخته می شود. منبع: ماندارین عمارت عتیقه، هارلم

در حالی که کمان زنبورکی معمولاً با جنگ های قرون وسطایی اروپا مرتبط است ، اولین شواهد وجود این نوع کمان از چین باستان سرچشمه می گیرد. شایان ذکر است، کمان زنبورکی چینی – چو-کو-نو – یک کمان پیشرفته‌تر بود که در حدود قرن چهارم قبل از میلاد اختراع شد. این طرح نوآورانه توسط استراتژیست نظامی معروف ژوگه لیانگ (181 – 234 بعد از میلاد) که نسخه آن می توانست تا سه تیر را به طور همزمان شلیک کند، بیشتر بهبود یافت.

اگرچه دقت کمتری نسبت به کمان های ضربدری تک تیر و برد کوتاه تری نسبت به کمان های بلند داشت، اما چو-کو-نو از سرعت شلیک قابل توجهی برای یک سلاح قدیمی برخوردار بود.سربازان ماهر توانستند تا 10 تیر را تنها در 15 ثانیه شلیک کنند. جای تعجب نیست که چو-کو-نو حداقل تا اواخر سلسله چینگ، بیش از هزار سال پس از ایجاد آن، مورد استفاده قرار گرفت.

هوئو لانگ چو شویی : پرتابگر باستانی چینی

هوئو لانگ چو شویی که سلف پرتابگر موشک مدرن محسوب می شود. منبع: مدرسه متوسطه PMSAA تانگ سیو تونگ، هنگ کنگ

هوئو لانگ چو شویی یا “اژدهای آتشی که از آب بیرون می آید” نمونه دیگری از یک سلاح پیشرفته از دوران پیشامدرن است. این نمونه اولیه از موشک چند مرحله ای به طور موثر در طول سلسله مینگ مورد استفاده قرار گرفت. هدف آن دو چیز بود، ایجاد ترس و ویرانی در صفوف دشمن. این سلاح شامل یک لوله توخالی بامبو بود که با سر اژدهای حکاکی شده تزئین شده بود که چندین راکت باروتی را در خود جای داده بود. راکت‌ها به ترتیب مشتعل می‌شوند، ابتدا خود دستگاه را به حرکت در می‌آورند و سپس گلوله‌های کوچک‌تری را به سمت دشمن پرتاب می‌کنند و رگبار آتشی از بالا ایجاد می‌کنند.

می توان چهره مردانی را تصور کرد که با این سلاح هولناک روبرو شدند، اژدهایی آتش زا که باروت شعله ور وحشت را بر سر سربازان بی پناه پایین می فرستد.هوئو لانگ چو شویی می تواند تیرهای آتشین خود را بر فراز استحکامات پرتاب کند و در اثر برخورد باعث ویرانی شود. طراحی آن برای زمان خود به قدری پیشرفته بود که ترس و هیبت را در دشمنان ایجاد می کرد و جایگاه خود را در تاریخچه تاریخ نظامی به عنوان گواهی بر نبوغ جنگ چین باستان مستحکم می کرد.

مین های زمینی چین

در زمانی که اروپای قرون وسطایی توسط جنگ‌های صلیبی اشغال شد، چینی‌ها با ایجاد نوع اولیه مین‌های زمینی، پیشرفت‌های چشمگیری در جنگ داشتند. این مین‌های اولیه که به لو کیانشیا نسبت داده می‌شود، سلاح‌های پیچیده و کشنده‌ای بودند که از انواع باروت برای کور کردن، سوزاندن یا مسموم کردن دشمنان استفاده می‌کردند. این مین‌ها که در ابتدا شبیه بمب‌های بزرگ بودند، به تعداد زیادی منفجر شدند تا دشمنان را منحرف کنند و از بین ببرند و آنها را در برابر کمین‌ها آسیب‌پذیر کنند. با این حال، در قرن سیزدهم، چینی‌ها مین‌های زمینی پیچیده‌تری را توسعه دادند که می‌توانستند با گام های اشتباه دشمنان منفجر شوند.

مهندسان چینی با استفاده از ماشه‌های مکانیکی مشابه مکانیسم‌های ساعت، به تقویت این سلاح کشنده ادامه دادند. . سلاح های پنهانی که درست زیر سطح زمین قرار می‌گیرند، دنده‌ها و وزنه‌ها را هنگام پا گذاشتن فعال می‌کنند و با سنگ چخماق برخورد می‌کنند تا چاشنی را مشتعل کند. این پیشرفت منجر به توسعه مین ” منفجر شونده” شد که الگوی مین زمینی مدرن است. یکی دیگر از تغییرات مرگبار، “رعد و برق زیرزمینی سر به فلک کشیده” بود که شامل شعله ای آهسته در یک محفظه پنهان شده متصل به شبکه ای از فیوزها بود که در اثر اختلال سلاح های به ظاهر رها شده یا افراد ناآگاه ایجاد می شد.

برچسب‌ها: #دنیای باستان #سلاح
یک نکته برای میراث ایران آگاهی، حفاظت علمی و آینده گردشگری فرهنگی

پیشنهاد مطالعه

تازه‌ها

پربازدیدترین‌ها

ارسال دیدگاه