رمزگشایی از کتیبه ۲۶۰۰ ساله سنگ شیر در ترکیه

کتیبه ای باستانی با نقش شیر و ابوالهول، سرانجام رمزگشایی شد سنگ نوشته ای از قول «مادر خدایان» .

مجله اینترنتی باستان شناس : یک محقق می گوید کتیبه باستانی و به شدت آسیب دیده سنگ شیر که بر روی یک اثر باستانی ۲،۶۰۰ ساله در ترکیه حک شده را رمزگشایی کرده است.

این بنای یادبود که با تصاویری از شیر و ابوالهول تزئین شده است، به ارسلان کایا (که در زبان ترکی به معنای “سنگ شیر” است)معروف است. مارک مان، استاد تاریخ و باستان شناسی یونان باستان در دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا که مقاله ای در مورد این کتیبه نوشته است، در ایمیلی به لایو ساینس گفت: این کتیبه نام “ماتران”، الهه فریگی ها را نشان می دهد که از حدود ۱۲۰۰ تا ۶۰۰ سال قبل از میلاد در ترکیه کنونی ستایش می شده است.

دیگر فرهنگ های باستانی نیز به ماتران احترام می گذاشتند.” یونانیان او را به عنوان مادر خدایان می شناختند.” مان با اشاره به اینکه رومیان او را “مگنا ماتر” یا “مادر بزرگ” می نامیدند، گفت: ” در زمان ساخت بنای یادبود، شاهنشاهی لیدیا، که به ماتران نیز احترام زیادی داشت، بر این منطقه حکومت می کرد.”

این یادبود تاریخی به شدت از هوازدگی و غارت آسیب دیده و خواندن کتیبه را بسیار سخت کرده است.مان برای حل معمای کتیبه زمانی که نور خوب بود عکس گرفت و عکس ها و اسناد قدیمی تر کتیبه را دوباره بررسی کرد.

مان در این مقاله با اشاره به اینکه نور به خصوص در صبح روز ۲۵ آوریل ۲۰۲۴ خوب بود، نوشت: ” بیشتر به کیفیت نور در هنگام عکس برداری بستگی دارد.”

مان گفت: منطقی است که بنای یادبود نام ماتران را بر خود داشته باشد، زیرا تصویری از الهه نیز در آن وجود دارد. نام ماتران احتمالاً بخشی از یک کتیبه بزرگتر بوده است که توضیح داده که این کتیبه بدستور چه کسی نوشته شده و ماتران کیست.

او همچنین جزئیات مختلف سبکی بنا را بررسی کرد که تاریخ کتیبه را به نیمه اول یا اواسط قرن ششم قبل از میلاد تایید می کند.

با این حال، روستیسلاو اورشکو، مدرس مدرسه عملی مطالعات پیشرفته در فرانسه که تحقیقات گسترده ای را در مورد کتیبه های فریگی انجام داده اما در این تحقیقات شرکت نداشته است، گفت که این کار تفسیر جدیدی ارائه نمی دهد.

اورشکو در ایمیلی به لایو ساینس گفت: ” مقاله مان در کادموس چیز کاملا جدیدی در مورد این کتیبه پیشنهاد نمی کند، بلکه صرفا خواندن آن را مستقیم تنظیم می کند.” نام ماتران، با اشاره به الهه معروف فریگی، در قرن نوزدهم پیشنهاد شده بود.” اورشکو اشاره کرد که یافته های مان از این تفسیر حمایت می کند.

بحث بر سر این کتیبه بیش از یک قرن است جریان دارد و زمان مشخص خواهد کرد که آیا اکنون به پایان رسیده است یا خیر.