کاوش در گنجینه محتوا

چه چیزی درباره ایران باستان می‌خواهید بدانید؟

میان مقاله‌ها، خبرها، ویدیوها و پرونده‌های تاریخی جستجو کنید.

پیشنهادهای جستجو:

رمزگشایی طومار باستانی هرکولانیوم با هوش مصنوعی

تبلیغ
رمزگشایی طومار باستانی هرکولانیوم با هوش مصنوعی

محققان از هوش مصنوعی برای رمزگشایی متن اسکریپت‌های پاپیروس سوخته شده 2000 ساله استفاده کردند و از تفکرات فلسفی در مورد موسیقی پرده‌ برداشتند.

مجله اینترنتی باستان شناس به نقل از نیچر :

گروهی از محققان دانشجویی با آشکار کردن محتوای نوشته های یونانی درون یک طومار سوخته که ۲۰۰۰ سال پیش براثر فوران کوه وزوویوس مدفون شده بود، کمک بزرگی به حل یکی از بزرگ ترین معماهای باستان شناسی کرده اند. برندگان مسابقه ای به نام The Vesuvius Challenge الگوریتم های یادگیری ماشینی خود را روی اسکن پاپیروس رول شده پیاده کردند و از یک اثر فلسفی ناشناخته رونمایی کردند که در مورد حواس و لذت بحث می کند. این شاهکار راه را برای تکنیک های هوش مصنوعی (AI)هموار می کند تا بقیه طومارها را به طور کامل رمزگشایی کنند که به گفته محققان می تواند پیامدهای انقلابی برای درک ما از جهان باستان داشته باشد.

دستاورد اخیر هیجان تازه ای را در حوزه مطالعات باستانی به وجود آورده است. کنت لاپاتین، متصدی آثار باستانی در جی. موزه پل گتی در لس آنجلس، کالیفرنیا، آن را به عنوان تحقق یک آرزوی دیرینه توصیف می کند. لاپاتین، اگرچه مستقیما در این رقابت شرکت نمی کند، اما هیجان خود را از این موفقیت ابراز می کند. متن آشکار شده به منابع مختلف لذت، مانند موسیقی، طعم فریبنده  کپر ، که به آن رز فلیندرز نیز می گویند و رنگ پر جنب و جوش بنفش می پردازد. این کشف پیشگامانه به عنوان یک لحظه تاریخی توسط باب فاولر، یک کلاسیک نویس مشهور از دانشگاه بریستول در انگلستان، که به عنوان یکی از داوران محترم جایزه بود، مورد ستایش قرار گرفت. این سه دانشجوی برجسته از کشورهای مصر، سوئیس و آمریکا که از این متن قابل توجه رونمایی کردند، جایزه بزرگ ۷۰۰ هزار دلاری را دریافت کردند.

این طومار یکی از صدها پاپیروسی است که در قرن هجدهم از یک ویلای مجلل رومی در هرکولانیوم ایتالیا حفاری شده است. این توده های خاکستر کربن دار که با نام طومارهای هرکولانیوم شناخته می شوند، تنها کتابخانه ای هستند که از دنیای باستان باقی مانده اند، اما برای باز شدن بسیار شکننده هستند.

برنت سیلز، دانشمند کامپیوتر در دانشگاه کنتاکی، لکسینگتون و یکی از موسسان این جایزه می گوید: ” هیچ کس در این مورد شک ندارد.”

ماموریت بیست ساله

در طول قرن ها، افراد زیادی تلاش هایی برای باز کردن طومارها انجام داده اند که منجر به نابودی برخی از آن ها و در عین حال باقی ماندن برخی دیگر شده است. پاپیروس شناسها به طور مداوم تلاش می کنند تا این متون به شدت تکه تکه شده را رمزگشایی و با دقت کنار هم قرار دهند. با این حال، در میان این کار چالش برانگیز، مجموعه ای از حدود ۲۸۰ طومار کامل که به دلیل وضعیت وخیم آن ها، ناامیدکننده ترین موارد به شمار می روند، دست نخورده باقی مانده اند. این آثار ارزشمند عمدتا در کتابخانه ملی ناپل ایتالیا و تعداد کمی از آن ها در پاریس، لندن و آکسفورد نگهداری می شود.

رمزگشایی طومار باستانی هرکولانیوم با هوش مصنوعی
طومار هرکولانیوم در اثر فوران کوه وزوو سوزانده و مدفون شد.

سیلز نزدیک به ۲۰ سال است که سعی کرده این متون پنهان را رمزگشایی کند. تیم او نرم‌افزاری را برای باز کردن مجازی سطوح پاپیروس‌های لوله شده با استفاده از تصاویر توموگرافی کامپیوتری سه‌بعدی (CT) توسعه دادند. در سال ۲۰۱۹، او دو طومار را از مؤسسه فرانسه در پاریس به شتاب‌دهنده ذرات منبع نور الماس در نزدیکی آکسفورد برد تا اسکن‌هایی با وضوح بالا انجام دهد.

با این حال، نقشه‌برداری از سطوح زمان‌بر بود و جوهر مبتنی بر کربن مورد استفاده برای نوشتن طومارها، چگالی مشابه پاپیروس در سی‌تی‌اسکن داشت و بنابراین تمایز در تصویربرداری غیرممکن بود.

سیلز و همکارانش به این فکر کردند که آیا می‌توان مدل‌های یادگیری ماشینی را برای «باز کردن» طومارها و تشخیص جوهر آموزش داد یا خیر. اما درک همه داده‌ها برای تیم کوچک او کار بزرگی بود.

نات فریدمن (Nat Friedman)، کارآفرین سیلیکون‌ولی که پس از تماشای سخنرانی سیلز به صورت آنلاین، شیفته طومارهای هرکولانیوم شده بود، به سیلز مراجعه کرد. فریدمن پیشنهاد داد که چالشی برگزار کنند. او ۱۲۵ هزار دلار برای راه‌اندازی این تلاش اهدا کرد و سیلز نرم‌افزار خود را همراه با اسکن‌های با وضوح بالا منتشر کرد. این تیم چالش خود را در ماه مارس سال ۲۰۲۳ آغاز کردند و جایزه بزرگی را برای خواندن چهار قسمت که هر کدام دست‌کم ۱۴۰ کاراکتر دارند، تا پایان سال تعیین کردند.

فریدمن می‌گوید: کلید موفقیت این مسابقه «ترکیبی از رقابت و همکاری» بود. جوایز کوچک‌تری در طول مسیر برای ایجاد انگیزه برای پیشرفت اعطا می‌شد و کد یادگیری ماشینی برنده در هر مرحله منتشر می‌شد تا جامعه شرکت‌کنندگان را هم «سطح‌تر» کند تا شرکت‌کنندگان بتوانند پیشرفت‌های همدیگر را تقویت کنند.

رنگ بنفش

یک نوآوری کلیدی در اواسط سال گذشته رخ داد، زمانی که کیسی هندمر (Casey Handmer)، کارآفرین آمریکایی و فیزیکدان سابق متوجه بافت ضعیفی در اسکن‌ها شد که شبیه به گِل ترک خورده بود و به نظر می‌رسید شکل حروف یونانی را تشکیل می‌دهد. لوک فاریتور (Luke Farritor)، دانشجوی کارشناسی علوم رایانه در دانشگاه نبراسکا-لینکلن، از این بافت برای آموزش یک الگوریتم یادگیری ماشینی استفاده کرد و کلمه پورفیرا به معنای «بنفش» را آشکار کرد که برای رونمایی از اولین حروف در اواخر ماه اکتبر جایزه را برای او به ارمغان آورد. یوسف نادر (Youssef Nader)، دانشجوی مصری مقطع دکترا در برلین که تصاویر واضح‌تری از متن را دنبال می‌کرد، رتبه دوم را کسب کرد.

کد آنها در کمتر از سه ماه برای شرکت‌کنندگان منتشر شد تا قبل از پایان مهلت دریافت جایزه نهایی در ۳۱ دسامبر، میزان رمزگشایی خود را افزایش دهند.

فریدمن می‌گوید: ما نگران بودیم. اما در هفته پایانی این مسابقه ۱۸ نسخه ارسالی دریافت کرد. هیات داوران فنی کد شرکت کنندگان را بررسی کردند، سپس ۱۲ مورد ارسالی را به کمیته‌ای از پاپیروس‌شناس‌ها ارسال کردند که متن را رونویسی کردند و هر ورودی را از نظر خوانایی ارزیابی کردند. فقط یک نفر به طور کامل معیارهای جایزه را داشت. گروهی که توسط فاریتور و نادر تشکیل شده بود، همراه با جولیان شیلیگر (Julian Schilliger)، دانشجوی سوئیسی رباتیک در مؤسسه فدرال فناوری سوئیس زوریخ.

فدریکا نیکولاردی (Federica Nicolardi)، پاپیروس‌شناس و داور در دانشگاه ناپل فدریکو دوم، می‌گوید: نتایج «باورنکردنی» هستند. همه ما از تصاویری که آنها نشان می‌دادند، کاملا شگفت زده شدیم. او و همکارانش اکنون برای تجزیه و تحلیل متن رمزگشایی شده مسابقه می‌دهند.

رمزگشایی طومار باستانی هرکولانیوم با هوش مصنوعی
تیمی از محققان از یادگیری ماشینی برای تصویربرداری از اشکال جوهر روی طومار استفاده کردند.

موسیقی ، لذت و گیاه کپر

محتوای بیشتر طومارهای هرکولانیوم که پیش‌تر رمزگشایی شده بود، مربوط به مکتب فلسفی اپیکوریسم است که به نظر می‌رسد نتیجه کارهای فیلسوفی به نام فیلودموس باشد که در ۳۴۱ تا ۲۷۰ سال قبل از میلاد زندگی می‌کرده است. در متن جدید نامی از نویسنده ذکر نشده است، اما احتمالا توسط فیلودموس نوشته شده است.

لاپاتین متصدی آثار باستانی در موزه جی پل گتی می‌گوید: موضوعات مورد بحث فیلودموس و اپیکور هنوز هم مرتبط هستند. سؤالات اساسی اپیکوریسم سؤالاتی است که همه ما به عنوان انسان با آنها روبرو هستیم. چگونه زندگی خوبی داشته باشیم؟ چگونه از درد دوری کنیم؟ اما او می‌گوید: دستاوردهای واقعی هنوز در پیش روی ما هستند. آنچه برای من بسیار هیجان‌انگیز است، چیزی است که این طومار می‌گوید، اما رمزگشایی این طومار برای رمزگشایی صدها طومار که قبلا از آنها صرف نظر کرده بودیم، خبر خوبی دارد.

احتمالا فلسفه یونانی بیشتری در طومارها وجود دارد. خوشحال می‌شوم اگر آثاری از ارسطو وجود داشته باشد.

این دستاورد همچنین احتمالا به بحث در مورد اینکه آیا تحقیقات بیشتری باید در ویلای هرکولانیوم انجام شود که تمام سطوح آن هرگز حفاری نشده است، دامن بزند. جانکو و فاولر متقاعد شده‌اند که کتابخانه اصلی ویلا هرگز پیدا نشد و هزاران طومار دیگر هنوز هم می‌توانند زیر زمین باشند. به طور گسترده‌تر، روش‌های یادگیری ماشینی که توسط سیلز و شرکت‌کنندگان این چالش ارائه شدند، اکنون می‌توانند برای مطالعه انواع دیگر متن‌های رازآلود، مانند کارتونیج، نوعی مصالح بازیافتی که اغلب برای مومیایی‌ کردن استفاده می‌شدند، استفاده شود.

مرحله بعدی رمزگشایی کل یک اثر است. فریدمن مجموعه جدیدی از جوایز چالش وزوویوس برای سال ۲۰۲۴ را با هدف خواندن ۸۵ درصد از یک طومار تا پایان سال اعلام کرده است. اما در این بین، او می‌گوید که رسیدن به این نقطه مثل یک معجزه است.

یک نکته برای میراث ایران آگاهی، حفاظت علمی و آینده گردشگری فرهنگی

پیشنهاد مطالعه

تازه‌ها

پربازدیدترین‌ها

۱ دیدگاه

ارسال دیدگاه

کمال ۲۹ اسفند ۱۴۰۲

هوش مصنوعی دنیا رو تسخیر خواهد کرد

۰ پاسخ